# PolskiAngielski.eu — Kompletna Baza Wiedzy Lingwistycznej (LLMs Full Text Knowledge Base) Wydanie: Wrzesień 2026 | Wydawca: PolskiAngielski Linguistics Desk ================================================================================ CZĘŚĆ 1: DWUJĘZYCZNE KOMPENDIUM GRAMATYKI (OVERVIEW) ================================================================================ PolskiAngielski.eu to interaktywne kompendium języka polskiego i angielskiego opracowane w standardzie S&P 500 Web Excellence. Narzędzie służy uczniom przygotowującym się do Egzaminu Ósmoklasisty, maturzystom, studentom filologii oraz osobom przygotowującym się do certyfikatów językowych Cambridge (B2 First, C1 Advanced). W portalu zintegrowano: 1. 12 czasów języka angielskiego w matrycy 3x4 (Simple, Continuous, Perfect, Perfect Continuous). 2. Deklinację przez 7 przypadków w języku polskim z uwzględnieniem końcówek i wymian głoskowych. 3. Słownik związków frazeologicznych (mitologicznych, biblijnych, literackich i potocznych). 4. Klasyfikację fałszywych przyjaciół (False Friends) między polskim a angielskim. ================================================================================ CZĘŚĆ 2: MATRYCA 12 CZASÓW ANGIELSKICH ================================================================================ 1. PRESENT SIMPLE: - Zastosowanie: czynności powtarzalne, nawyki, prawa fizyki i natury, stałe stany. - Wzór twierdzenia: Podmiot + Czasownik(inf / +s w 3. os. lp) + Dopełnienie. - Przeczenie: Podmiot + do not / does not + Czasownik(inf) + Dopełnienie. - Pytanie: Do / Does + Podmiot + Czasownik(inf) + Dopełnienie? - Określniki: always, often, usually, sometimes, rarely, never, every day, on Mondays. 2. PRESENT CONTINUOUS: - Zastosowanie: czynności trwające w tej chwili, sytuacje tymczasowe, zaplanowane wydarzenia w bliskiej przyszłości. - Wzór twierdzenia: Podmiot + am/is/are + Czasownik(-ing) + Dopełnienie. - Przeczenie: Podmiot + am/is/are not + Czasownik(-ing) + Dopełnienie. - Pytanie: Am/Is/Are + Podmiot + Czasownik(-ing) + Dopełnienie? - Określniki: now, at the moment, right now, currently, this week. 3. PRESENT PERFECT: - Zastosowanie: czynność przeszła mająca bezpośredni skutek w teraźniejszości, doświadczenia życiowe bez podawania daty. - Wzór twierdzenia: Podmiot + have/has + Czasownik(III forma / -ed) + Dopełnienie. - Przeczenie: Podmiot + have/has not + Czasownik(III forma / -ed) + Dopełnienie. - Pytanie: Have/Has + Podmiot + Czasownik(III forma / -ed) + Dopełnienie? - Określniki: already, yet, just, ever, never, since, for, so far, recently. 4. PRESENT PERFECT CONTINUOUS: - Zastosowanie: podkreślenie czasu trwania czynności rozpoczętej w przeszłości i trwającej do teraz lub mającej widoczne skutki. - Wzór twierdzenia: Podmiot + have/has been + Czasownik(-ing) + Dopełnienie. - Określniki: for, since, how long, all day. 5. PAST SIMPLE: - Zastosowanie: czynności w 100% zakończone w określonym momencie w przeszłości. - Wzór twierdzenia: Podmiot + Czasownik(II forma / -ed) + Dopełnienie. - Przeczenie: Podmiot + did not (didn't) + Czasownik(inf) + Dopełnienie. - Pytanie: Did + Podmiot + Czasownik(inf) + Dopełnienie? - Określniki: yesterday, two days ago, last night/month, in 2010, when I was a child. 6. PAST CONTINUOUS: - Zastosowanie: czynność trwająca w określonym momencie w przeszłości, tło dla innego nagłego wydarzenia (Past Simple). - Wzór: Podmiot + was/were + Czasownik(-ing) + Dopełnienie. - Określniki: while, as, at 8 PM yesterday, all evening. 7. PAST PERFECT: - Zastosowanie: czas zaprzeszły – czynność zakończona PRZED inną czynnością w przeszłości. - Wzór: Podmiot + had + Czasownik(III forma / -ed) + Dopełnienie. - Określniki: before, after, by the time, already. 8. PAST PERFECT CONTINUOUS: - Zastosowanie: czynność ciągła trwająca do pewnego momentu w przeszłości i wyjaśniająca stan rzeczy. - Wzór: Podmiot + had been + Czasownik(-ing) + Dopełnienie. 9. FUTURE SIMPLE: - Zastosowanie: spontaniczne decyzje, obietnice, przewidywania oparte na opiniach. - Wzór: Podmiot + will + Czasownik(inf) + Dopełnienie. - Określniki: tomorrow, next week, in two days, I think, perhaps. 10. FUTURE CONTINUOUS: - Zastosowanie: czynność będąca w toku w określonym momencie w przyszłości. - Wzór: Podmiot + will be + Czasownik(-ing) + Dopełnienie. 11. FUTURE PERFECT: - Zastosowanie: czynność, która zakończy się przed określonym momentem w przyszłości. - Wzór: Podmiot + will have + Czasownik(III forma / -ed) + Dopełnienie. - Określnik kluczowy: by (by tomorrow, by the end of June). 12. FUTURE PERFECT CONTINUOUS: - Zastosowanie: długość trwania czynności ciągłej do określonego momentu w przyszłości. - Wzór: Podmiot + will have been + Czasownik(-ing) + Dopełnienie. ================================================================================ CZĘŚĆ 3: ODMIANA PRZEZ 7 PRZYPADKÓW W JĘZYKU POLSKIM ================================================================================ 1. Mianownik (M) – Nominativus: - Pytania: Kto? Co? - Funkcja: Podmiot zdania. - Przykłady: pies, kobieta, okno, język. 2. Dopełniacz (D) – Genitivus: - Pytania: Kogo? Czego? - Funkcja: Przynależność, brak, zaprzeczenie orzeczenia (Genitivus Negationis). - Przykłady: psa, kobiety, okna, języka. 3. Celownik (C) – Dativus: - Pytania: Komu? Czemu? - Funkcja: Odbiorca, cel czynności (dopełnienie dalsze). - Przykłady: psu, kobiecie, oknu, językowi. 4. Biernik (B) – Accusativus: - Pytania: Kogo? Co? - Funkcja: Dopełnienie bliższe czynności orzeczenia przechodniego. - Przykłady: psa (B=D dla r. męskożywotnego), kobietę, okno (B=M dla r. nijakiego), język (B=M dla r. męskorzeczowego). 5. Narzędnik (N) – Instrumentalis: - Pytania: Z kim? Z czym? - Funkcja: Narzędzie, środek, towarzystwo, orzecznik w orzeczeniu imiennym. - Przykłady: psem, kobietą, oknem, językiem. 6. Miejscownik (MS) – Locativus: - Pytania: O kim? O czym? - Funkcja: Lokalizacja, tematyka. Zawsze wymaga przyimka (w, na, o, po, przy). - Przykłady: o psie, o kobiecie, o oknie, o języku. 7. Wołacz (W) – Vocativus: - Pytania: O! (forma apelu) - Funkcja: Bezpośredni zwrot do odbiorcy. - Przykłady: psie!, kobieto!, okno!, języku! Mnemotechnika kolejności: „Mama Dała Córce Bułkę Nasmarowaną Masłem Wiejskim” (M - D - C - B - N - MS - W). ================================================================================ CZĘŚĆ 4: SŁOWNIK WYBRANYCH ZWIĄZKÓW FRAZEOLOGICZNYCH ================================================================================ - Syzyfowa praca: Ciężka, bezcelowa praca bez rezultatu (Mit o Syzyfie). - Puszka Pandory: Źródło niekończących się nieszczęść i kłopotów (Mit o Pandorze). - Pięta Achillesa: Czyjś słaby, wrażliwy punkt (Mit o Achillesie). - Kainowe znamię: Niezmywalne piętno zbrodniarza lub zdrajcy (Biblia, Rdz 4). - Salomonowy wyrok: Sprawiedliwy, niespodziewanie mądry osąd w trudnym sporze (Biblia, 1 Krl 3). - Węzeł gordyjski: Skomplikowany problem rozwiązany radykalnym cięciem (Historia Aleksandra Wielkiego). - Koń trojański: Podstępny, niszczący podarunek niosący zgubę (Mitologia / Wojna Trojańska). - Hiobowa wieść: Przerażająca, nagła wiadomość o katastrofie (Księga Hioba). - Stajnia Augiasza: Wielki bałagan, zaniedbana sprawa wymagająca gruntownego uporządkowania (Mit o Heraklesie).